- Home
- Werken in België
Ik heb een verblijfsdocument in een ander EU-land
Er is geen enkel verblijfsdocument uitgegeven door een andere EU-lidstaat dat je automatisch toegang geeft tot de Belgische arbeidsmarkt. Je hebt naast een verblijfsvergunning ook een werkvergunning nodig. Als je een verblijfsdocument hebt in een andere EU-lidstaat, kan een werkgever onder bepaalde voorwaarden een werkvergunning voor jou aanvragen.
Een werkvergunning aanvragen voor minder dan 3 maanden
Je werkgever moet een werkvergunning voor je aanvragen. De voorwaarden en procedures verschillen per regio in België. Er zijn vier bevoegde regio’s:
- Vlaanderen – Voorwaarden voor een arbeidskaart in het Vlaams Gewest | Vreemdelingenrecht.be
- Brussel – Voorwaarden voor een arbeidskaart in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest | Vreemdelingenrecht.be
- Wallonië – Permis B – Emploi et Formation professionnelle en Wallonie
- Duitstalige Gemeenschap – Ostbelgienlive
Een werkvergunning aanvragen voor meer dan 3 maanden
Je werkgever moet een gecombineerde vergunning (single permit) voor je aanvragen. De voorwaarden en procedures verschillen per regio in België:
- Vlaanderen – Voorwaarden voor een gecombineerde vergunning in het Vlaams Gewest | Vreemdelingenrecht.be
- Brussel – Voorwaarden voor een gecombineerde vergunning in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest | Vreemdelingenrecht.be
- Wallonië – Permis Unique de durée limitée
- Duitstalige Gemeenschap – Ostbelgienlive
Moet mijn verblijfsrecht in het andere EU-land geldig blijven?
Let op!
Zelfs als je een verblijfsvergunning voor langdurig verblijf hebt in een ander EU-land, krijg je niet automatisch een langdurig verblijf in België. Dit kan minstens een jaar duren, soms langer, afhankelijk van de voorwaarden.
Het is altijd belangrijk om:
- Je verblijfsrecht in het andere EU-land te behouden en te zorgen dat het niet verloopt.
- Na te gaan of je in dat andere land misschien in aanmerking komt voor de nationaliteit. In België komen als Europese burger is vaak voordeliger dan met een verblijfsstatus in een ander EU-land.
Mag ik al naar België komen?
Ja, MAAR dat houdt veel risico’s in voor jezelf! Voornamelijk vanwege het feit dat de procedure lang duurt, de voorwaarden streng zijn en je gedurende die tijd niet mag werken en dus geen inkomen hebt, behalve je spaargeld.
Risico’s:
- Een job vinden, zelfs in een knelpuntberoep of speciale categorie, kan meer dan 3 maanden duren.
- Ook de procedure voor de gecombineerde vergunning duurt vaak enkele maanden.
- Tijdens deze periode mag je nog niet werken, dus je hebt geen inkomen en moet leven van je spaargeld.
In België mogen enkel werknemers van buiten de EU komen werken als ze echt nodig zijn op de Belgische arbeidsmarkt. Dit betekent dat men ervan uitgaat dat er in België te weinig mensen zijn om dat werk te doen. De procedure maakt daarbij een onderscheid tussen twee situaties:
- Via een arbeidsmarktonderzoek wordt er eerst nagegaan of het noodzakelijk is om de werknemer naar België te laten komen.
- Er bestaan bepaalde categorieën van werknemers die standaard als noodzakelijk worden beschouwd en waarvoor geen arbeidsmarktonderzoek nodig is.
Wanneer de noodzaak moet worden nagegaan, zoals bedoeld in geval 1), moet de werknemer zich steeds buiten België bevinden op het ogenblik van de aanvraag. Hij of zij moet zich bevinden in een land waar hij of zij het recht heeft om te verblijven. Dit gaat meestal over jobs waarvoor geen universitair diploma nodig is, die niet tot de categorie van knelpuntenberoepen voor economische migratie behoort, of waarvoor geen specifieke salarisdrempel geldt.
Wanneer is het mogelijk om de aanvraag vanuit België te doen?
Tijdens een wettig kort verblijf met vrijstelling van een arbeidsonderzoek
De aanvraag kan vanuit België worden ingediend, tijdens een wettig kort verblijf, en enkel indien men vrijgesteld is van een arbeidsmarktonderzoek (zoals bedoeld in geval 2 hierboven). Dit is bijvoorbeeld het geval voor hooggeschoolde personen, leidinggevenden, middelgeschoolde werknemers, enzovoort.
In dat geval kan je naar België komen (maximaal 3 maanden binnen een periode van 6 maanden) als toerist met een geldig identiteitsdocument en een geldige verblijfsvergunning van een andere EU-lidstaat. Als toerist mag je niet werken, maar kan je wel naar werk beginnen zoeken.
Je moet je binnen 8 werkdagen na je aankomst op het Belgisch grondgebied aanmelden bij de gemeente van je verblijfplaats. Vanaf dat moment kan je beginnen met het zoeken naar werk in België.
Een aanvraag voor een gecombineerde vergunning door de werkgever bij het bevoegde gewest kan worden ingediend op voorwaarde dat:
- De aanvraag moet binnen de eerste 3 maanden van je verblijf in België gebeuren. Anders moet je terug naar je EU-land van verblijf.
- De job moet een knelpuntberoep zijn of je moet tot een speciale categorie behoren (bijvoorbeeld hoog- of middelhooggekwalificeerde werknemers, kaderleden), gedurende de eerste 12 maanden van tewerkstelling.
Is de aanvraag te laat ingediend of wil je een aanvraag indienen voor een job die niet tot de knelpuntberoepen of speciale categorieën behoort, moet je de algemene voorwaarden van de arbeidsnagaan en moet je het Belgische grondgebied verlaten om de aanvraag te doen.
Als je een langdurig verblijfsrecht hebt in een ander EU-land
Je hebt een langdurig verblijfsrecht in een ander EU-land en je komt in België werken als tweede EU-verblijfsland. In dat geval kan de aanvraag voor een gecombineerde vergunning worden ingediend tijdens een legaal verblijf van korte of lange duur, in alle categorieën van gecombineerde vergunningen. Dat betekent dat de aanvraag ook buiten een knelpuntberoep of speciale categorie kan worden ingediend tijdens een kort verblijf in België. Het risico dat er binnen drie maanden na het korte verblijf geen antwoord komt, blijft echter bestaan. Je moet er dus rekening mee houden dat je tijdens deze periode nog niet mag werken en dus geen inkomen hebt, behalve je spaargeld.
Mijn werkgever heeft me een Limosa/ A1-attest gegeven. Mag ik daarmee in België komen werken?
Neen. Als je al een verblijfsvergunning hebt in een ander EU-land en je werkgever geeft je een Limosa of A1-attest heb je geen recht om in België te werken.
Er is maar één uitzondering waaronder dit wel toegelaten is, de zogenaamde ‘Vander Elst-vrijstelling‘. Maar de voorwaarden voor deze uitzondering zijn zeer strikt. Alle documenten waaruit blijkt dat aan de voorwaarden voor de vrijstelling is voldaan, moeten worden voorgelegd.
Wat is een Limosa? Wat is een A1?
Een Limosa of A1-document is geen werkvergunning. Het is een verplicht document waarmee je aan de Belgische staat laat weten dat je in dienst bent bij een onderneming in het buitenland en tijdelijk komt werken in België via detachering. Bij een detachering worden de bijdragen aan de sociale zekerheid in het andere land betaald, niet aan de Belgische staat.
De Limosa is slechts één van de vele documenten die nodig zijn om een wettige detachering te bewijzen. Dit document volstaat niet op zichzelf om te mogen werken.
Hetzelfde geldt voor het A1-formulier. Dit document dient om in een andere lidstaat aan te tonen dat je, als gedetacheerde werknemer, niet onderworpen bent aan de Belgische sociale zekerheid, maar aan die van het land waar je een arbeidsovereenkomst hebt. Het A1-formulier is één van de vele vereiste documenten voor een regelmatige detachering. Het document op zich volstaat echter niet.
De voorwaarden voor een vrijstelling van werkvergunning via van detachering
Niet alle detacheringssituaties vallen onder de zogenaamde ‘Vander Elst-vrijstelling’. Je bent vrijgesteld van een arbeidskaart of gecombineerde vergunning als de Limosa-verklaring in orde is én jij aan de volgende voorwaarden voldoet:
- Dat je in de EU-lidstaat waar je woont een verblijfsrecht hebt van meer dan 3 maanden
- Dat je daar ook wettig werkt
- Je verblijfs- en werkvergunning van dat land zijn geldig voor de hele duur van je werk in België
- Je hebt een geldig arbeidscontract in dat land
Je hebt een geldig paspoort en een geldige verblijfskaart tot het einde van je werk in België. Je moet namelijk altijd kunnen terugkeren naar je land van nationaliteit of het land waar je woont.
Opgelet!
Een vrijstelling van arbeidskaart of gecombineerde vergunning betekent niet dat je je verblijfsrecht in België niet in orde moet brengen.
De vrijstelling heeft enkel betrekking op de arbeidsvergunning.
Je bent ook verplicht om je aanwezigheid als inwoner te melden aan de Belgische overheid.
Blijf je minder dan 3 maanden werken via detachering?
Vraag een ‘aankomstverklaring (bijlage 3)’ bij de gemeente aan.
Blijf je meer dan 3 maanden werken via detachering?
Vraag een A-kaart aan bij de gemeente. Hiervoor moet je volgende documenten kunnen voorleggen:
- een geldige Limosa-aangifte;
- een geldig A1-attest of een bewijs dat je onder de Belgische sociale zekerheid valt;
- een geldig paspoort (minstens voor de volledige duur van je detachering);
- een geldig verblijfs- en werkvergunning van het land dat jou uitzendt (minstens geldig voor de duur van je werk in België);
- een geldig arbeidscontract met je werkgever uit het EU-zendland;
- het dienstverlenings- of onderaannemingscontract tussen je werkgever in het andere EU-land en het Belgische bedrijf;
- het bewijs van betaling van de administratieve bijdrage (retributie) — 236 euro in 2025;
- een attest van goed gedrag en zeden (bewijs dat je niet veroordeeld bent voor misdrijven in je thuisland);
- een medisch attest ingevuld door een arts — het officiële formulier vind je hier: https://dofi.ibz.be/nl/themes/faq/long-sejour/medisch-attest
Wat doe ik als mijn werkgever me de nodige documenten niet heeft gegeven, kan ik wel in België werken?
Neen, jouw detachering is dan waarschijnlijk niet in orde. Je moet je ook afvragen of je arbeidsrechten dan wel gerespecteerd worden en of je wel écht het recht hebt om in België te komen werken. Als je detachering wettelijk niet in orde is, kan dat risico’s voor jou inhouden, bijvoorbeeld in het geval van een arbeidsongeval.
Een detachering is per definitie tijdelijk! Afhankelijk van de opdracht kan dat enkele weken, maanden of jaren zijn. Maar nooit meer dan 5 jaar. Na 5 jaar moeten de sociale zekerheidsbijdragen in België betaald worden.
Ik heb een verblijfsvergunning ‘EU-langdurig ingezetene’. Mag ik werken?
Neen. Een verblijfsvergunning afgeleverd door een andere EU-lidstaat is geen geldige werkvergunning voor België, ook niet met een EU-langdurig ingezetene statuut. Maar, met het statuut van “langdurig ingezetene van de EU” zijn er theoretisch voordeligere voorwaarden. Voordat je toegang krijgt tot die voordelen, moet je eerst de Belgische gecombineerde vergunning verkrijgen om in België te mogen werken.
Pas na minstens één jaar met een Belgische gecombineerde vergunning krijg je toegang tot de voordelen van het statuut van langdurig ingezetene van de EU. De eerste vergunning die je ontvangt, is een beperkte/bepaalde duur gecombineerde vergunning. Dit betekent dat je alleen voor één werkgever mag werken, namelijk degene die de aanvraag heeft ingediend, en in één functie, zoals vermeld in de aanvraag. Als je van werkgever of van functie wilt veranderen, zelfs binnen dezelfde werkgever, is een nieuwe aanvraag noodzakelijk.
Vóór deze minimale periode van één jaar is er eigenlijk geen snellere procedure. Het statuut van langdurig ingezetene van de EU biedt in feite geen soepelere voorwaarden voor de procedure, behalve in Wallonië, waar de procedure voor de aanvraag van een gecombineerde vergunning door de werkgever sterk vereenvoudigd is.
In Wallonië
De wetgeving in Wallonië is zeer gunstig als je een verblijfsvergunning als langdurig ingezetene van de EU hebt in een ander EU-land. Als je een werkgever hebt is het mogelijk om een werkvergunning te verkrijgen, ongeacht de functie.
Let op! Je mag pas beginnen te werken nadat je werkgever een aanvraag heeft aangediend én de Belgische overheid deze aanvraag heeft goedgekeurd (Art. 40 Besluit van de Waalse regering van 6 juni 2024).
In Vlaanderen, Brussel en de Duitstalige gemeenschap
Om te mogen werken met dit verblijfsstatuut in de regio’s (Vlaanderen, Brussel of de Duitstalige gemeenschap) moet je werkgever een gecombineerde vergunning aanvragen via de normale procedure en je moet aan de normale voorwaarden voldoen. Er zijn wel enkele verschillen tussen de regio’s:
De aanvraag doen mag ook vanuit België
Als EU-langdurig ingezetene mag je de aanvraag voor een gecombineerde vergunning ook doen vanuit België.
Dus: wil je naar België komen om werk te zoeken, dan mag je de aanvraag van hieruit doen. Je bent hier op dat moment als toerist.
De voorwaarden zijn de volgende:
- als toerist kan je hier max. 3 maanden verblijven op een periode van 6 maanden;
- je mag niet werken;
- Je hebt een identiteitsdocument nodig en een geldig verblijfsrecht in het land waar je woont;
- Bij aankomst heb je 8 werkdagen de tijd om je aankomst aan te geven bij de gemeente waar je zal verblijven.
Heb je tijdens je periode als toerist een werkgever gevonden, dan kan die een gecombineerde vergunning aanvragen bij de bevoegde regio als de aanvraag wordt gedaan binnen de eerste 3 maanden van verblijf in België. Er is geen uitzondering op deze regel. Na drie maanden toeristisch verblijf kun je geen enkele vorm van gecombineerde vergunning (single permit) meer aanvragen vanuit België, want dan heb je geen wettig verblijf meer. Je moet dan het grondgebied verlaten totdat je gecombineerde vergunning is goedgekeurd.
De risico’s bij een aanvraag vanuit België
- Een job zoeken, ook in een knelpuntberoep, kan langer dan 3 maanden duren;
- Zelf als je een job vindt binnen deze periode, moet je nog rekening houden met de procedure van de aanvraag, die ook enkele maanden kan duren;
- Tijdens deze periode heb je nog niet het recht om te werken en dus geen inkomen. Je moet dus van je eigen spaargeld kunnen leven.
Toegang tot gecombineerde vergunning van onbepaalde duur
De eerste gecombineerde vergunning die je ontvangt zal van beperkte of bepaalde duur zijn en dus enkel geldig voor je werk bij één werkgever en voor één functie. Wil je van functie of werkgever veranderen, moet er een nieuwe aanvraag gebeuren.
Een onbeperkte/onbepaalde gecombineerde vergunning laat je toe om voor elke werkgever en elke functie te werken, waardoor je veel vrijer bent. Dankzij je langdurige EU-verblijfsvergunning kan je meestal sneller een onbeperkte/onbepaalde gecombineerde vergunning krijgen dan een andere werknemer, maar er is nog steeds een wachttijd en er zijn voorwaarden. Die voorwaarden hangen af van de regio waar je woont en het is aan jou om de aanvraag in te dienen, niet aan je werkgever
Meer info:
- Vlaanderen: https://www.vreemdelingenrecht.be/werk/heb-je-recht-om-te-werken/heb-je-recht-om-te-werken-met-je-verblijfsstatuut/recht-om-te-werken-verblijfsstatuut/werken-binnen-reguliere-migratie/werken-als-langdurig-ingezetene-met-tweede
- Brussel: https://economie-werk.brussels/toelating-arbeid-langdurig-ingezetene
- Duitstalige gemeenschap: https://ostbelgienlive.be/desktopdefault.aspx/tabid-269/